I ca. to veker frå 1. juni til 21. juni skal Noregs geologiske undersøking (NGU) fly over området rundt Mo i Rana med helikopter. Det blir gjort for å kartleggja geologi og restar frå Tsjernobyl-ulykka.
Saka er omsett frå bokmål til nynorsk med maskinomsettingsplattform Apertium.
Målingane kan indikera radon-nivå
Måleområdet omfattar området mellom Storvasstinden og Dunderland i nord, og mellom Slettafjellet og Raudfjellet i sør, i Rana kommune.
I undersøkinga bruker NGU ein målesonde som heng under helikopteret. Sonden kartlegg generell geologi ved å måla elektrisk motstand i bakken og variasjonar i jordas magnetfelt.
- Det blir også samla inn informasjon om naturlege radioaktive element i bakken som kalium, uran og thorium. Målingane er til stor hjelp i den generelle geologiske kartlegginga av området. Den vil også gi forskarane informasjon om potensialet for radon i området og kan brukast for å oppdatera kart over radon. Undersøkingane kan også avdekkja moglege cesium-restar etter Tsjernobyl-ulykka i 1986, fortel Marco Brönner.
Brönner er seksjonsleiar for geofysikk hos NGU.
Flyg ikkje i dårleg vêr
Målingane blir utførte av Midtnorsk Helikopterservice, i samarbeid med NGU.
Sjølve målingane blir gjorde ved at helikopteret flyg i parallelle linjer i aust-vestleg retning i ei høgd på 80-100 meter over bakken.
Det blir ikkje gjennomført målingar i dårleg vêr som tåke, regn, snø eller sterk vind.
Normalt vil undersøkinga vera fullført på ei veke.
Tek omsyn til verneområde og naturreservat
Dataa blir etter kvart ope tilgjengelege i NGUs kart over fly-og helikopter-geofysikk og kart over radon.
- NGU vil prøva å utføra målingane i nært samarbeid med dei som bur der og med reinbeitedistrikta. visse verneområde eller naturreservat blir ikkje påverka av flygingane. Dersom målingane strir mot annan aktivitet, ønskjer NGU å bli kontakta slik at mindre justeringar kan gjerast, seier Brönner.
